Ο στόχος του Συστήματος Δεικτών της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης
Το Σύστημα Δεικτών της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (ΔΑΜ) αποτελεί βασικό εργαλείο της λειτουργίας του Παρατηρητηρίου ΔΑΜ και οργανώνει, με ενιαίο και συνεκτικό τρόπο, τη συλλογή, την ανάλυση και την παρουσίαση δεδομένων που αφορούν τη διαδικασία της μετάβασης σε κάθε εδαφική περιοχή μετάβασης.
Μέσα από ένα σύνολο ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών, το Σύστημα Δεικτών ΔΑΜ επιτρέπει τη συνεχή αποτύπωση της προόδου της διαδικασίας δίκαιης μετάβασης, του βαθμού συμμετοχής των εμπλεκόμενων φορέων, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας δράσεων και πολιτικών, καθώς και της λειτουργίας των μηχανισμών διακυβέρνησης που υποστηρίζουν τη μετάβαση. Οι δείκτες δεν αποτυπώνουν μόνο τις αποφάσεις, τους πόρους ή τις επενδύσεις που κινητοποιούνται, αλλά και τα αποτελέσματα που παράγονται από αυτές τις παρεμβάσεις στο οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό πεδίο. Η διάκριση αυτή είναι ουσιώδης, καθώς επιτρέπει τη σύνδεση μεταξύ πολιτικών επιλογών και των πραγματικών επιπτώσεών τους στις περιοχές μετάβασης.
Απώτερος στόχος του Συστήματος Δεικτών του Παρατηρητηρίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης είναι να στηρίξει το σχεδιασμό πολιτικών και τη λήψη αποφάσεων βάσει αποτελεσμάτων (Evidence Based Policy Making), τόσο για τους δημόσιους φορείς και την πολιτεία όσο και για κάθε ενδιαφερόμενο ιδιωτικό φορέα ή επενδυτή.
Τα δεδομένα που συγκεντρώνονται και επεξεργάζονται είναι διαθέσιμα σε θεσμικούς φορείς, επενδυτές, επιχειρήσεις και πολίτες, ενισχύοντας τη διαφάνεια και τη δημόσια πληροφόρηση.
Η αρχιτεκτονική του Συστήματος Δεικτών Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης
Το Σύστημα Δεικτών Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης είναι ιεραρχικά οργανωμένο σε τέσσερα επίπεδα, ήτοι τις διαστάσεις μετάβασης, τις θεματικές περιοχές (που συνιστούν ουσιαστικά υποδιαστάσεις), τους στόχους και τους δείκτες, ακολουθώντας τη φιλοσοφία μίας λογικής παρέμβασης.
4
Διαστάσεις
19
Θεματικές Περιοχές
53
Στόχοι
138
Δείκτες
Οι διαστάσεις εκφράζουν τους βασικούς πυλώνες της διαδικασίας μετάβασης, και συνίστανται στον οικονομικό μετασχηματισμό (Οικονομία), την Κοινωνική Συνοχή (Κοινωνία), την περιβαλλοντική και κλιματική βιωσιμότητα (Περιβάλλον), και τη «συμμετοχική» Διακυβέρνηση. Οι θεματικές περιοχές εξειδικεύουν κάθε διάσταση σε επιμέρους θεματικά πεδία που σχετίζονται με την εδαφικότητα, όπως η απασχόληση, οι δεξιότητες, η επιχειρηματικότητα, η ενεργειακή μετάβαση και η συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Οι στόχοι αφορούν στις λειτουργικές επιδιώξεις κάθε θεματικής περιοχής, προσδιορίζοντας το επίπεδο ωρίμανσης ή βελτίωσης των μηχανισμών που υποστηρίζουν τη μετάβαση. Τέλος, οι δείκτες αφορούν στη μέτρηση κάθε στόχου, λαμβάνοντας υπόψη το βαθμό που αυτό είναι εφικτό με κριτήρια κυρίως διαθεσιμότητας και πληρότητας δεδομένων, ενώ επιπλέον περιλαμβάνουν κάθε ένας ένα σύνολο αναλυτικών επιμέρους ποιοτικών και ποσοτικών μετρήσεων.
Όλα τα δεδομένα του Συστήματος Δεικτών Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης συλλέγονται και αποθηκεύονται στο Αποθετήριο Δεδομένων ΔΑΜ, που αντλεί πληροφορίες από θεσμικές πηγές, στατιστικές υπηρεσίες, ερευνητικά προγράμματα και στοχευμένες τοπικές μελέτες. Το Αποθετήριο Δεδομένων ΔΑΜ ενσωματώνει εργαλεία ανάλυσης, οπτικοποίησης και χωρικής επεξεργασίας, καθώς και τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης (AI), προκειμένου να παράγει αξιόπιστες και συγκρίσιμες αναλύσεις για κάθε εδαφική ενότητα.
Λειτουργίες και Μεθοδολογικά Εργαλεία
Η εγκυρότητα του Συστήματος Δεικτών προέρχεται από την ενσωμάτωση προηγμένων λειτουργιών ελέγχου ποιότητας και οπτικοποίησης.
Συλλογή Πρωτογενών Στοιχείων: Χρήση στοχευμένων ερωτηματολογίων, συνεντεύξεων, ερευνών πεδίου και μελετών περίπτωσης για την άντληση πληροφοριών απευθείας από τις πληττόμενες περιοχές.
Τεχνικές Ανάλυσης και Πρόβλεψης: Εφαρμογή συγκριτικής αξιολόγησης (benchmarking), ανάλυσης αντιπαραδειγμάτων και προηγμένων υπολογιστικών εργαλείων για την αξιολόγηση συγκεντρωτικών στοιχείων και την πρόβλεψη τάσεων.
Διασφάλιση Εγκυρότητας: Ενεργοποίηση ομάδων ελέγχου εφαρμογής και διαδικασιών διαβούλευσης που εγγυώνται τη συνέπεια και την αξιοπιστία των δεδομένων που φιλοξενούνται στο Αποθετήριο.
Το Σύστημα Δεικτών της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης
Το Σύστημα Δεικτών της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (ΔΑΜ), αποτελεί το βασικό εργαλείο παρακολούθησης και τεκμηρίωσης της προόδου της διαδικασίας μετάβασης. Ειδικότερα, το σύστημα οργανώνεται σε τέσσερις διαστάσεις, και συγκεκριμένα στην Οικονομία, στην Κοινωνία, στο Περιβάλλον και στη «Συμμετοχική» Διακυβέρνηση – οι οποίες στο σύνολό τους εξειδικεύονται σε 19 θεματικές περιοχές, 53 στόχους και 138 δείκτες, συνδυάζοντας ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα.
Μέσω τεχνικών διαλειτουργικότητας, τα δεδομένα διασυνδέονται άμεσα με τις μεταβλητές του Συστήματος Δεικτών, επιτρέποντας τη συνεχή επικαιροποίηση και την τεκμηριωμένη ανάλυση της κοινωνικοοικονομικής, περιβαλλοντικής και θεσμικής διάστασης της μετάβασης.
Η παρουσίαση που ακολουθεί είναι συστηματικά οργανωμένη, ώστε για κάθε θεματική περιοχή να αποτυπώνονται:
ο στόχος που εξυπηρετεί,
ο δείκτης ή οι δείκτες που παρακολουθούν την επίτευξή του,
και η λειτουργική περιγραφή του μετρήσιμου πεδίου αποτύπωσης του κάθε δείκτη.
Διακυβέρνηση
Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων
Η θεματική περιοχή επιχειρεί να αποτυπώσει την άποψη των πολιτών για τη θεσμική αποτελεσματικότητα της αρχών που εμπλέκονται στο σχεδιασμό και στην υλοποίηση της διαδικασία δίκαιης μετάβασης, που περιλαμβάνει την ικανότητά τους να λειτουργούν αξιόπιστα και αποδοτικά, εξυπηρετώντας το δημόσιο συμφέρον. Περιλαμβάνει επίσης δεδομένα που αφορούν στη διασφάλιση αισθήματος ασφάλειας στους πολίτες που συνιστά θεσμική αρμοδιότητα των τοπικών και εθνικών αρχών.
Αποτελεσματικότητα της λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης
Ικανοποίηση πολιτών από τη χρήση υπηρεσιών της Δημόσιας Διοίκησης
Αποφυγή φαινομένων που διαταράσσουν το αίσθημα ασφαλούς διαβίωσης
Αίσθηση επάρκειας πολιτικής ασφάλειας
Ανθρωποκτονίες
Θάνατοι από τροχαία ατυχήματα
Κρούσματα εγκληματικότητας
Δημιουργία αισθήματος εμπιστοσύνησης στη διακυβέρνησης της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης
Αποτελεσματικότητα του συστήματος διακυβέρνησης της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης
Θεμελιώδη Δικαιώματα
Περιλαμβάνονται δείκτες που αποτυπώνουν δικαιώματα που αναγνωρίζονται και προστατεύονται από το Σύνταγμα και το διεθνές δίκαιο – ατομικά, πολιτικά και κοινωνικά. Η κατοχύρωσή τους διασφαλίζει την προστασία του ατόμου από αυθαιρεσίες της εξουσίας και ενισχύει την κοινωνική συνοχή και δικαιοσύνη. Η συνεχής προάσπισή τους είναι προϋπόθεση για κράτος δικαίου και δίκαιη κοινωνία.
Δημιουργία αισθήματος ελευθερίας, δικαιοσύνης και προοπτικών αναφορικά με τη διαδικασία δίκαιης μετάβασης
Αίσθηση Ικανοποίησης από την ποιότητα ζωής σήμερα και τις προοπτικές
Αντίληψη πολιτών περί ελευθερίας στη λογοδοσίας
Αντίληψη πολιτών περί κράτους δικαίου
Συμμετοχικότητα
Αφορά στην αποτύπωση του βαθμού ενεργού συμμετοχής των πολιτών, συλλογικών φορέων και οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, στον δημόσιο διάλογο και στη διαμόρφωση πολιτικών. Η συμμετοχή αυτή αποτελεί βασικό παράγοντα δημοκρατικής διακυβέρνησης, διαφάνειας και κοινωνικής νομιμοποίησης της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης και κατά βάση διασφαλίζεται με τη λειτουργία των Περιφερειακών Εδαφικών Επιτροπών.
Ενεργοποίηση της συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία δίκαιης μετάβασης
Εθελοντισμός
Ενεργός συμμετοχή των πολιτών στα κοινά
Οργανώσεις και φορείς της Κοινωνίας των Πολιτών
Χρηστή Διακυβέρνηση
Περιλαμβάνονται δείκτες που σχετίζονται με τις διαδικασίες μέσω των οποίων το κράτος και η τοπική αυτοδιοίκηση διαχειρίζονται τους δημόσιους οικονομικούς πόρους, διασφαλίζοντας τη διαφάνεια, τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση και την αποφυγή φαινομένων διαφθοράς σε ότι αφορά την υλοποίηση της διαδικασία δίκαιης μετάβασης αλλά και ευρύτερα των αναπτυξιακών στρατηγικών των περιοχών μετάβασης.
Βελτίωση της αντίληψης περί χρηστής διακυβέρνησης και αποφυγής φαινομένου διαφθοράς
Αντίληψη περί χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης
Βελτίωση της οικονομικής κατάστασης της τοπικής αυτοδιοίκησης
Ακαθάριστο χρέος Περιφέρειας (% ΑΕγχΠ)
Κοινωνία
Βασικές Ανάγκες Διαβίωσης
Αποτυπώνεται το επίπεδο κάλυψης των βασικών αναγκών διαβίωσης των πολιτών, εστιάζοντας στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου, στην εξασφάλιση αξιοπρεπούς στέγασης, στη διατροφική επάρκεια, στην ενεργειακή ασφάλεια και στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής πρόνοιας. Πρόκειται για θεμελιώδη βάση της κοινωνικής συνοχής και της δικαιοσύνης, αποτυπώνοντας τον βαθμό κοινωνικής προστασίας και ευημερίας.
Βελτίωση του οικονομικού επιπέδου διαβίωσης των νοικοκυριών και καταπόλεμη της φτώχειας
Palma Ratio
Βαθμός οικονομικής επιβάρυνσης πολιτών του κόστους στέγασης
Καταναλωτική Ικανότητα Νοικοκυριών
Πληθυσμός με ανάγκες επισιτιστικές και βασικών αγαθών διαβίωσης
Καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας
Ενεργειακή Φτώχεια
Προαγωγή της ιατρικής φροντίδας και κοινωνικής μέριμνας χωρίς αποκλεισμολυς
Ανεκπλήρωτες ανάγκες ιατρικής μέριμνας
Εκπαίδευση
Αποτυπώνονται το επίπεδο γνώσης, δεξιοτήτων και εκπαίδευσης του πληθυσμού, καθώς και η αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού συστήματος σε όλα τα επίπεδα. Εξετάζονται η προσβασιμότητα και η ποιότητα της εκπαίδευσης, η ανάπτυξη ψηφιακών και πράσινων δεξιοτήτων, η ελκυστικότητα των προγραμμάτων δια βίου μάθησης και η αποδοτικότητα των εκπαιδευτικών δαπανών. Στόχος είναι η ενίσχυση της γνώσης, της καινοτομίας και της κοινωνικής κινητικότητας, ως προϋποθέσεις για μια δίκαιη και βιώσιμη αναπτυξιακή μετάβαση.
Ανάπτυξη της Ελκυστικότητας της περιοχής για φοίτηση και διαμονή
Ελκυστικότητα της περιοχής για νέους πτυχιούχους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης
Ανάπτυξη του Γνωστικού Επιπέδου των Εκπαιδευομένων
Επιδόσεις μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης
Ανάπτυξη των ψηφιακών και των πράσινων δεξιοτήτων
Επάρκεια πληθυσμού και εργαζομένων σε πράσινες δεξιότητες και γνώσεις
Επάρκεια πληθυσμού και εργαζομένων σε ψηφιακές δεξιότητες και γνώσεις
Ανάπτυξη των δεξιοτήτων και της τεχνογνωσίας των εργαζομένων μέσω προγραμμάτων δια βίου μάθησης
Άνεργοι που συμμετείχαν σε πιστοποιημενα προγράμματα δια βίου μάθησης
Αποτελεσματικότητα πιστοποιημένων προγραμμάτων δια βίου μάθησης
Δημόσια δαπάνη πιστοποιημένων προγραμμάτων δια βίου μάθησης
Ελκυστικότητα πιστοποιημένων προγραμμάτων δια βίου μάθησης
Εργαζόμενοι που συμμετείχαν σε πιστοποιημενα προγράμματα δια βίου μάθησης
Επάρκεια και αποδοτικότητα δαπανών για την εκπαίδευση
Δαπάνες πολιτών για παροχή υπηρεσιών ιδιωτικής εκπαίδευσης
Δημόσια δαπάνη για συντήρηση, επισκευή και ανέγερση κτηριακών υποδομών και προμήθειας εξοπλισμού για την εκπαίδευση
Δημόσια δαπάνη για τη λειτουργία των δημόσιων εκπαιδευτικών δομών
Επενδύσεις ιδιωτικών φορέων εκπαιδευτικών
Ισότητα και Συμπερίληψη
Αποτυπώνεται ο βαθμός κοινωνικής ισότητας, πρόσβασης και ενσωμάτωσης όλων των πολιτών στις κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές διαδικασίες. Ιδιαίτερα εστίαση δίνεται στη μείωση των ανισοτήτων, στην προώθηση της κοινωνικής ένταξης, στην προστασία των ευάλωτων ομάδων και στην κατοχύρωση ίσων ευκαιριών για όλες και όλους.
Ισόρροπη κατανομή εισοδείματος
Συντελεστής Gini
Μέριμνα κοινωνικής ένταξης
Κάλυψη αναγκών κοινωνικής πρόνοιας
Μέριμνα συμπερίληψης μειονοτήτων
Προσβασιμότητα δομών και υπηρεσιών σε Άτομα με Αναπηρία (ΑΜΕΑ)
Σεβασμός στη διαφορετικότητα των μειονοτήτων
Προαγωγή της ισότητας των φύλων
Θέση των γυναικών στη διοίκηση επιχειρήσεων, φορέων και οργάνων λήψης αποφάσεων του δημοσίου
Προσχολική φροντίδα και εκπαίδευση
Χάσμα απασχόλησης μεταξύ των φύλων
Κοινωνική Κινητικότητα
Αποτυπώνονται ο βαθμός κινητικότητας, ασφάλειας και ευελιξίας της αγοράς εργασίας, καθώς και η δυνατότητα των πολιτών να βελτιώσουν τις κοινωνικές και επαγγελματικές τους συνθήκες. Εξετάζεται η σταθερότητα της απασχόλησης, η ικανοποίηση από την εργασία, η πρόσβαση των γυναικών και των ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας και η μείωση της ανεργίας, ιδιαίτερα των νέων.
Βελτίωση των συνθηκών συμπερίληψης, ασφάλειας, κινητικότητας και ικανοποίησης εργασίας του περιβάλλοντος της αγοράς εργασίας
Αίσθημα ασφάλειας εργαζομένων
Διευκολύνσεις των μητερών στην πρόσβαση στην αγορά εργασίας
Ικανοποίηση από την εργασία
Πληθυσμός οικονομικά ενεργού πληθυσμού με αναπηρία
Καταπολέμηση της ανεργίας
Ανεργία
Δυνατότητα και προοπτική ευρεσης εργασίας
Καταπολέμηση της ανεργίας των νεών
Αδυναμία συνέχισης ή διακοπή σπουδών των νέων
Νέοι Εκτός Απασχόλησης, Εκπαίδευσης ή Κατάρτισης (ΕΑΕΚ)
Υγεία και Ευεξία
Η θεματική περιοχή αποτυπώνει το επίπεδο υγείας και ευημερίας του πληθυσμού, καθώς και την αποτελεσματικότητα του συστήματος υγείας στη διασφάλιση ίσης πρόσβασης, πρόληψης και φροντίδας. Εξετάζει τόσο τα αποτελέσματα υγείας, όσο και την αντιληπτή ποιότητα ζωής, συμβάλλοντας στην κατανόηση των κοινωνικών προσδιοριστών της ευεξίας και της δημόσιας υγείας.
Βελτίωση του επιπέδου υγείας
Αυτοαναφερόμενη (Αντιληπτή) Υγεία
Προσδόκιμο υγιούς ζωής
Παρακολούθηση της εξέλιξης της θνησιμότητας
Ειδική θνησιμότητα, κατά κυριότερη αιτία θανάτου και Περιφέρεια
Ποσοστό βρεφικής θνησιμότητας
Οικονομία
Ανθρώπινο Δυναμικό Υψηλών Δεξιοτήτων και Τεχνογνωσίας
Περιλαμβάνονται πεδία που αφορούν στη διαθεσιμότητα αλλά και στην ανάπτυξη και στην ενίσχυση ανθρώπινου δυναμικού με υψηλά προσόντα και τεχνογνωσία, ικανού να υποστηρίξει την έρευνα, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Εξετάζονται τόσο οι δημόσιες όσο και οι ιδιωτικές επενδύσεις στο ανθρώπινο κεφάλαιο, στη συμμετοχή του σε δραστηριότητες Έρευνας και Ανάπτυξης (Ε&Α), καθώς και στην ανάπτυξη επιστημονικών και ψηφιακών δεξιοτήτων.
Αποδοτικότητα Δαπάνης Προσωπικού για Έρευνα και Ανάπτυξη (Ε&Α)
Αποδοτικότητα Δαπάνης Προσωπικού για Ε&Α στο δημόσιο
Αποδοτικότητα Δαπάνης Προσωπικού για Ε&Α στον ιδιωτικό τομέα
Επάρκεια Ανθρώπινου Δυναμικού με Υψηλό Επίπεδο Τεχνογνωσίας σε Επιστήμες και Τεχνολογίες Αιχμής
Εργαζόμενοι που αναβαθμίζουν δεξιότητες καινοτομίας στους τομείς έξυπνης εξειδίκευσης
Εργαζόμενοι σε δράσεις Ε&Α στις επιχειρήσεις
Νέοι επιστήμονες
Πληθυσμός με προηγμένες ψηφιακές δεξιότητες
Προσωπικό Ε&Α στα ερευνητικά ιδρύματα, στον ακαδημαϊκό τομέα και στις μη κερδοσκοπικές εταιρείες
Απασχόληση
Η θεματική περιοχή επικεντρώνεται στη δημιουργία, ποιότητα και βιωσιμότητα της απασχόλησης, με έμφαση στις πράσινες και ψηφιακές θέσεις εργασίας, στη σύνδεση των δεξιοτήτων με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας και στη συμβολή της επιχειρηματικής δραστηριότητας στη δημιουργία νέων ευκαιριών απασχόλησης.
Δημιουργία νέων θέσεων Εργασίας
Δημιουργούμενη απασχόληση στα πράσινα επαγγέλματα
Δημιουργούμενη απασχόληση στα ψηφιακά επαγγέλματα
Δημιουργούμενη απασχόληση στον τομέα Ταξινομίας
Ζήτηση και επαρκεια ανθρώπινου
Δυναμική Ανάπτυξης Απασχόλησης
Απασχόληση σε επιχειρήσεις με δραστηριότητα που υπόκεινται στην Ταξινομία
Εποχιακή απασχόληση
Εργαζόμενοι με υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας και δεξιοτήτων
Οικονομικά Ενεργός πληθυσμός που είναι πτυχιούχοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης
Επιχειρηματικότητα
Αποτυπώνονται η δυναμική, οι τάσεις και η ανθεκτικότητα της επιχειρηματικότητας, με έμφαση στις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε οικονομικές δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ. Εξετάζονται η συμβολή τους στην οικονομική ανάπτυξη των περιοχών μετάβασης, η εξωστρέφεια τους, ο ψηφιακός και πράσινος μετασχηματισμός τους και η ικανότητά τους να προσαρμόζονται στις μεταβαλλόμενες οικονομικές και τεχνολογικές συνθήκες καθώς και στη νέα εποχή που επέρχεται στα πλαίσια της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης.
Αναπτυξιακή δυναμική των επιχειρήσεων με δραστηριότητες που εμπίπτουν στη Ταξινομία της ΕΕ
Εξαγωγική δυναμική επιχειρήσεων με δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Επιχειρήσεις με δραστηριότητες που εμπίπτουν στη Ταξινομία της ΕΕ
Συμβολή επιχειρήσεων με δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ στο ΑΕΠ
Αποδοτικότητα της διαδικασίας μετασχηματισμού των επιχειρήσεων που πλήττονται λόγω της αποληγνιτοποίησης
Νέα και μετασχηματιζόμενη επιχειρηματικότητα λόγω απομάκρυνσης από τα ορυκτά καύσιμα
Διαμόρφωση Κουλτούρας επιχειρηματικότητας
Κουλτούρα επιχειρηματικότητας
Δυναμική Ιδιωτικών Επενδύσεων
Ενίσχυση νέων παραγωγικών επενδύσεων σε δραστηριότητες της Ταξινομίας από νέους και άτομα κάτω των 45 ετών
Ενίσχυση παραγωγικών ιδιωτικών επενδύσεων σε δραστηριότητες της Ταξινομίας
Προαγωγή της οργανωτικής καινοτομίας, του ψηφιακού εξυγχρονισμού και της πράσινης μετάβασης επιχειρήσεων
Ανάπτυξη των διαδικτυακών πωλήσεων προϊόντων και υπηρεσιών επιχειρήσεων
Εφαρμογή καινοτομίας σε εμπορικές επιχειρήσεις
Ψηφιακός και πράσινος εξυγχρονισμός σε επιχειρήσεις με δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Ικανότητα Καινοτομίας
Αποτυπώνεται η δυνατότητα του παραγωγικού και ερευνητικού συστήματος να παράγει, να διαχέει και να αξιοποιεί καινοτομία. Εξετάζονται οι υποδομές και οι ψηφιακές δυνατότητες, η παραγωγή πνευματικής και βιομηχανικής ιδιοκτησίας, η συνεργασία ερευνητικών και επιχειρηματικών φορέων και η συμβολή της δημόσιας δαπάνης και του εξοπλισμού στην ενίσχυση της Έρευνας και Ανάπτυξης (Ε&Α).
Ετοιμότητα ψηφιακών υποδομών
Ετοιμότητα ψηφιακών υποδομών
Ικανότητα Απόκτησης Δικαιωμάτων Πνευματικής και Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας για την προαγωγή της καινοτομίας ιδιαίτερα σε δραστηριότητες που υπόκεινται στην Ταξινομία ΕΕ
Βιομηχανική Ιδιοκτησία Επιχειρήσεων της Ταξινομίας
Εμπορικά Σήματα Επιχειρήσεων της Ταξινομίας
Πνευματική Ιδιοκτησία Επιχειρήσεων της Ταξινομίας
Πνευματική Ιδιοκτησία Ερευνητικών και Ακαδημαϊκών Ιδρυμάτων σε τομείς της Ταξινομίας
Ικανότητα και Επάρκεια Δημόσιων Δομών και Εγκαταστάσεων Ε&Α
Αξία εξοπλισμού, εγκαταστάσεων και υποδομών για Ε&Α δημοσίου τομέα
Αξιοποίηση δομών ανοιχτής καινοτομίας από επιστήμονες και ερευνητές
Αξιοποίηση δομών ανοιχτής καινοτομίας από επιχειρήσεις
Δημόσια Δαπάνη για Ε&Α
Επάρκεια εξοπλισμού και υποδομών για Ε&Α δημόσιου τομέα
Κατάταξη ακαδημαϊκών και ερευνητικών ιδρυμάτων
Πλήθος δημοσιεύσεων και ετεροαναφορών
Πλήθος δομών ανοιχτής καινοτομίας
Φοιτητές εξωτερικού που παρακολουθούν μαθήματα στα πανεπιστήμια
Ιστός Καινοτόμας Επιχειρηματικότητας
Αφορά στη δυναμική και αποδοτικότητα του οικοσυστήματος καινοτόμων επιχειρήσεων, την ανάπτυξη νεοφυούς και τεχνολογικής επιχειρηματικότητας, τις συνέργειες μεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων, καθώς και την προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων σε δράσεις Έρευνας και Ανάπτυξης (Ε&Α). Εξετάζεται η ικανότητα των επιχειρήσεων να μετασχηματίζουν την έρευνα σε καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες, καθώς και η συμβολή τους στην οικονομική ανάπτυξη.
Αποδοτικότητα Καινοτόμων Επιχειρήσεων
Εξαγωγές καινοτόμων επιχειρήσεων της Ταξινομίας
Καινοτόμες επιχειρήσεις της Ταξινονίας
Κύκλος εργασιών καινοτόμων επιχειρήσεων στην Ταξινομία
Μονόκεροι στους τομείς της Ταξινομίας
Νεοφυεις Επιχειρήσεις που εμπίπτουν στη Ταξινομία της ΕΕ
Πλήθος τεχνοβλαστών (spin-off) που εμπίπτουν στη Ταξινομία της ΕΕ
Αποτελεσματικότητα συνεργασιών επιχειρήσεων με φορείς του οικοσυστήματος καινοτομίας με στόχο την ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών καινοτομίας
Παράγοντες υστέρισης επιχειρήσεων στην ανάπτυξη καινοτομίας
Συνεργασίες φορέων δημοσίου με δράσεις Ε&Α για την ανάπτυξη καινοτομίας σε δράσεις της Ταξινομίας
Συνεργασίες επιχειρήσεων με στόχο την ανάπτυξη καινοτομίας σε δράσεις που εμπίπτουν στην Ταξινομία
Δυναμική Ιδιωτικών Επενδύσεων σε δράσεις Ε&Α
Δαπάνες των επιχειρήσεων της Ταξινομίας για Ε&Α
Ενισχύσεις δανείων ιδιωτικών επενδύσεων Ε&Α σε δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Ενισχύσεις κεφαλαίου ιδιωτικών επενδύσεων Ε&Α σε δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Ενισχύσεις φορολογικής απαλλαγής επιχειρήσεων για δράσεις Ε&Α που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Επενδύσεις καινοτομίας μέσω Venture Capital (VC) σε δραστηριότητες που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ
Επενδύσεις σε Ε&Α από ξένα κεφάλαια
Οικονομική Ευημερία
Αποτυπώνονται το επίπεδο και η δυναμική της οικονομικής ευημερίας του πληθυσμού, εξετάζοντας τη διανομή του εισοδήματος, το ΑΕΠ και την Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία (ΑΠΑ) των περιοχών μετάβασης καθώς και τη συμβολή των οικονομικών δραστηριοτήτων που εμπίπτουν στην Ταξινομία της ΕΕ στην τοπική οικονομία
Ανάπτυξη του οικονομικού επιπέδου διαβίωσης
Εισοδήματα πληθυσμού
Κατά κεφαλήν ΑΕΠ
Συμβολή της επιχειρηματικής δραστηριότητας στην τοπική οικονομία
Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία
Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία των οικονομικών δραστηριοτήτων της Ταξινομίας ΕΕ
Περιβάλλον
Βιοποικιλότητα
Περιλαμβάνονται δείκτες που σχετίζονται με τη διατήρηση και προστασία της βιοποικιλότητας, αποτυπώνοντας τη συνολική κατάσταση των οικοσυστημάτων, των ειδών και των φυσικών πόρων. Η βιοποικιλότητα αποτελεί βασικό στοιχείο οικολογικής ισορροπίας και ανθεκτικότητας των περιοχών μετάβασης.
Επάρκεια και Υγεία Φυσικού Αποθέματος
Αφθονία επιλεγμένων ειδών (SEBI 1)
Ζώνες υψηλού κινδύνου
Κάλυψη από δάση και άλλες δασώδεις εκτάσεις
Προστατευόμενες Περιοχές
Χαρτογράφηση κάλυψης και χρήσεων γης
Προαγωγή της αποτελεσματικής διαχείρισης και διατήρησης των προστατευόμενων περιοχών
Εφαρμογή διαχειριστικών μέτρων προστατευόμενων περιοχών
Κυρώσεις που έχουν επιβληθεί για παραβάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας
Οικολογική αποκατάσταση περιοχών
Δεσμεύσεις για τη μετάβαση στη βιωσιμότητα
Παρακολουθούνται η εφαρμογή πολιτικών και μέτρων για τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, η ενεργειακή αποδοτικότητα, η πράσινη δημοσιονομική πολιτική και η συμμετοχή της κοινωνίας στην πράσινη μετάβαση. Κατ’ αυτό τον τρόπο παρέχονται ενδείξεις για την αξιολόγηση τόσο των περιβαλλοντικών επιδόσεων όσο και της υιοθέτησης βιώσιμων πρακτικών από τον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα.
Ενίσχυση της ενεργειακής αποδοτικότητας
Ενεργειακή κλάση κτηρίων
Κατανάλωση ενέργειας
Ενίσχυση της πράσινης μετάβασης των μεταφορών
Προώθηση ηλεκτροκίνησης
Εφαρμογή οικονομικών αντικινήτρων περιβαλλοντικών πολιτικών
Περιβαλλοντικοί φόροι
Τιμολόγηση άνθρακα
Κοινωνική ευαισθητοποίηση για το περιβάλλον
Στάση της κοινωνίας απέναντι στην κλιματική αλλαγή
Μείωση Εκπομπών Αερίου Θερμοκηπίου
Ακαθάριστες εκπομπές αερίων θερμοκηπίου
Διαχείριση και χρήση φυσικών πόρων
Η θεματική περιοχή αποτυπώνει τον τρόπο με τον οποίο οι φυσικοί πόροι (έδαφος, νερό, πρώτες ύλες, βιομάζα) χρησιμοποιούνται και προστατεύονται στο πλαίσιο της μετάβασης. Εστιάζει στην αποκατάσταση υποβαθμισμένων περιοχών περιλαμβάνοντας τα λιγνητικά εδάφη, τη βιώσιμη χρήση πόρων, την κυκλική οικονομία και τη μείωση της περιβαλλοντικής επιβάρυνσης.
Αειφορική διαχείριση αποβλήτων
Ένταση παραγωγής αποβλήτων
Ανακύκλωση Αστικών Στερεων Αποβλήτων (ΑΣΑ)
Μονάδες ανάκτησης /διαχείρισης αποβλήτων
Πάρκα Κυκλικής Οικονομίας
Αποκατάσταση και αξιοποίηση των λιγνητικών εδαφών
Αποκατάσταση και αξιοποίηση των λιγνητικών εδαφών
Διασφάλιση της διαθεσιμότητας και της προστασίας των φυσικών πόρων
Αγροτική γη με πρακτικές αποδοτικής χρήσης των πόρων
Διαθεσιμότητα ανανεώσιμου γλυκού νερού
Περιορισμός απωλειών δικτύου ύδρευσης
Πιστοποιημένες επιχειρήσεις για περιβαλλοντικά πρότυπα
Μορφές Ανανεώσιμης Ενέργειας
Αποτυπώνεται η πρόοδοε της ενεργειακής μετάβασης προς ένα βιώσιμο μοντέλο χαμηλών εκπομπών άνθρακα, μέσω της ανάπτυξης και χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Περιλαμβάνονται δείκτες που καταγράφουν το βαθμό διείσδυσης των ΑΠΕ, την αποθήκευση ενέργειας, τις επενδύσεις στον ενεργειακό τομέα και την αξιοποίηση ενεργειακών δυνατοτήτων σε τοπικό επίπεδο.
Ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των επενδύσεων ανάπτυξης επιχειρήσεων στον ενεργειακό τομέα
Επενδύσεις Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) και βιοκαύσιμα
Ενίσχυση του βαθμού διείσδυσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ)
Αρόσιμη γη με εκμετάλλευση για παραγωγή ενέργειας ή βιοκαυσίμων
Ενέργεια από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) που αποθηκεύεται
Παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ)
| AA | Θεματική Περιοχή | Στόχος | Δείκτης | Περιγραφή |
|---|---|---|---|---|
Δ.1 | Θεμελιώδη Δικαιώματα | Δημιουργία αισθήματος ελευθερίας, δικαιοσύνης και προοπτικών αναφορικά με τη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Αντίληψη πολιτών περί ελευθερίας στη λογοδοσίας | Καταγράφεται η αντίληψη των πολιτών σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης, την πληρότητα και την εγκυρότητα ενημέρωσης. |
Δ.2 | Θεμελιώδη Δικαιώματα | Δημιουργία αισθήματος ελευθερίας, δικαιοσύνης και προοπτικών αναφορικά με τη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Αντίληψη πολιτών περί κράτους δικαίου | Αποτυπώνεται η αντίληψη των πολιτών σχετικά με θέματα διαφάνειας και τήρησης της νομοθεσίας στη λειτουργία των δημόσιων φορέων και στην υλοποίηση δημόσιων έργων και προγραμμάτων αναφορικά με τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση. |
Δ.3 | Θεμελιώδη Δικαιώματα | Δημιουργία αισθήματος ελευθερίας, δικαιοσύνης και προοπτικών αναφορικά με τη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Αίσθηση Ικανοποίησης από την ποιότητα ζωής σήμερα και τις προοπτικές | Καταγράφεται το αίσθημα ικανοποίησης των πολιτών από την ποιότητα της ζωής τους σήμερα και από την προοπτική που δημιουργείται στο πλαίσιο της διαδικασίας Δίκαιης Μετάβασης. Η ικανοποίηση από τη ζωή αποτελεί κρίσιμο δείκτη κοινωνικής ευημερίας, καθώς συμπληρώνει άλλα μέτρα όπως το εισόδημα, η εκπαίδευση, η υγεία και οι κοινωνικές συνθήκες. |
Δ.4 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Αποτελεσματικότητα της λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης | Ικανοποίηση πολιτών από τη χρήση υπηρεσιών της Δημόσιας Διοίκησης | Αποτυπώνεται το επίπεδο ικανοποίησης των χρηστών υπηρεσιών (ψηφιακών και μη) της δημόσιας διοίκησης, ανά τομέα και επίπεδο διοίκησης/αυτοδιοίκησης. |
Δ.5 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Δημιουργία αισθήματος εμπιστοσύνησης στη διακυβέρνησης της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης | Αποτελεσματικότητα του συστήματος διακυβέρνησης της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης | Καταγραφεται η άποψη των πολιτων αναφορικά με την αποτελεσματικότητα και τη λειτουργία του συστήματος διακυβέρνησης της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης |
Δ.6 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Αποφυγή φαινομένων που διαταράσσουν το αίσθημα ασφαλούς διαβίωσης | Αίσθηση επάρκειας πολιτικής ασφάλειας | Ποσοστό των πολιτών που δηλώνουν αίσθημα ανασφάλειας και οι σχετικοί λόγοι |
Δ.7 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Αποφυγή φαινομένων που διαταράσσουν το αίσθημα ασφαλούς διαβίωσης | Ανθρωποκτονίες | Αριθμός και ποσοστό ανθρωποκτονιών (homicide rate) το οποίο αναφέρεται στον αριθμό των εκ προθέσεως ανθρωποκτονιών (δολοφονιών) που καταγράφονται σε έναν πληθυσμό 100.000 ατόμων κατά τη διάρκεια ενός έτους. |
Δ.8 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Αποφυγή φαινομένων που διαταράσσουν το αίσθημα ασφαλούς διαβίωσης | Θάνατοι από τροχαία ατυχήματα | Αριθμός και ποσοστό θανάτων από τροχαία ατυχήματα ανά εκατομμύριο κατοίκους ανά έτος |
Δ.9 | Αποτελεσματικότητα θεσμικών φορέων | Αποφυγή φαινομένων που διαταράσσουν το αίσθημα ασφαλούς διαβίωσης | Κρούσματα εγκληματικότητας | Ετήσιο πλήθος και ποσοστό των καταγγελιών για επίθεση, κλοπή ή ληστεία στον πληθυσμό των κατοίκων και των νοικοκυριών |
Δ.10 | Χρηστή Διακυβέρνηση | Βελτίωση της οικονομικής κατάστασης της τοπικής αυτοδιοίκησης | Ακαθάριστο χρέος Περιφέρειας (% ΑΕγχΠ) | Ακαθάριστο χρέος της τοπικής αυτοδιοίκησης, εκφρασμένο ως ποσοστό του ΑΕΠ. |
Δ.11 | Χρηστή Διακυβέρνηση | Βελτίωση της αντίληψης περί χρηστής διακυβέρνησης και αποφυγής φαινομένου διαφθοράς | Αντίληψη περί χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης | Αποτυπώνεται η αντίληψη των πολιτών σχετικά με το επίπεδο χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης αναφορικά με την υλοποίηση της διαδικασίας Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης και σχετικών άλλων στρατηγικών περιφερειακής ανάπτυξης |
Δ.12 | Συμμετοχικότητα | Ενεργοποίηση της συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Ενεργός συμμετοχή των πολιτών στα κοινά | • Ποσοστό των πολιτών που καταγράφηκε ότι συμμετείχε σε δημόσια διαβούλευση, σε συλλογικά όργανα διοίκησης για το δημόσιο συμφέρον ειδικά σε επιτροπές και ομάδες που αφορούν τη δίκαιη μετάβαση, περιβάλλοντος ή κλιματικής αλλαγής. • Ποσοστό των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων που ψήφισαν κατά τις πρόσφατες εθνικές, περιφερειακές και δημοτικές εκλογές |
Δ.13 | Συμμετοχικότητα | Ενεργοποίηση της συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Οργανώσεις και φορείς της Κοινωνίας των Πολιτών | Καταγράφεται η δράση και η εμβέλεια των οργανώσεων και φορέων της Κοινωνίας των Πολιτών ειδικότερα όσων εστιάζουν στα θέματα της δίκαιης μετάβασης, του περιβάλλοντος και της κλιματικής αλλαγής, μετρώντας μεγέθη όπως: • το πλήθος των οργανώσεων και φορέων της Κοινωνίας των Πολιτών, • ο κύκλος εργασιών των οργανώσεων και φορέων, • το πλήθος των εργαζομένων στις οργανώσεις αυτές, • το πλήθος των αιτημάτων δράσεων καθώς και των απόψεων που καταθέτουν οι οργανώσεις σχετικά με τη Δίκαιη Μετάβαση. |
Δ.14 | Συμμετοχικότητα | Ενεργοποίηση της συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία δίκαιης μετάβασης | Εθελοντισμός | Ποσοστό των πολιτών που δήλωσαν ότι συμμετείχαν σε εθελοντικές δραστηριότητες (οργανωμένες ή άτυπες) κατά το τελευταίο έτος ειδκά για δράσεις που αφορούν σε θέματα δίκαιης μετάβασης, περιβαλλοντικά και κλιματικής αλλαγής |
